Co, je\u015bli wszystko, co nazywamy niemo\u017cliwym, jest jedynie tym, czego jeszcze nie potrafimy wyja\u015bni\u0107? Co, je\u015bli cz\u0119\u015b\u0107 zjawisk odrzucanych jako niedorzeczne nie pozostaje w sprzeczno\u015bci z prawami Natury, lecz wy\u0142\u0105cznie z nasz\u0105 chwilow\u0105 wiedz\u0105 o tych prawach? I odwrotnie: co, je\u015bli wiara w niewidzialne mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie niebezpieczna jak pycha rozumu, kt\u00f3ry uznaje, \u017ce poza granicami jego poznania nie istnieje ju\u017c nic?<\/p>\n
To w\u0142a\u015bnie na tej granicy Bulwer-Lytton umieszcza Dziwn\u0105 histori\u0119.<\/em> Punktem wyj\u015bcia staje si\u0119 Maine de Biran i jego droga od materializmu ku idei Trzeciego \u017bycia Cz\u0142owieka<\/em> \u2013 \u017cycia Duszy. Autor sam wskazuje trzy mo\u017cliwe drogi ku b\u0142\u0119dowi: Natur\u0119 odart\u0105 z pierwiastka duchowego, Intelekt odcinaj\u0105cy si\u0119 od duchowego przeznaczenia cz\u0142owieka oraz wizjonerstwo, kt\u00f3re odrywa dusz\u0119 od rozumu. Ka\u017cda z tych dr\u00f3g mo\u017ce prowadzi\u0107 do poznania. Ka\u017cda mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c zaprowadzi\u0107 cz\u0142owieka w miejsce, z kt\u00f3rego nie\u0142atwo powr\u00f3ci\u0107.<\/p>\n Dziwna historia<\/em> rozpoczyna si\u0119 jak opowie\u015b\u0107 o cz\u0142owieku pewnym w\u0142asnego \u015bwiata. Allen Fenwick jest lekarzem, cz\u0142owiekiem nauki, racjonalist\u0105 i materialist\u0105. Wierzy w obserwacj\u0119, do\u015bwiadczenie i logiczny zwi\u0105zek przyczyn ze skutkami. To, czego nie mo\u017cna zbada\u0107 i dowie\u015b\u0107, traktuje podejrzliwie. Jego stanowisko nie wynika jednak z niewiedzy. Przeciwnie \u2013 z wiedzy, talentu i sukcesu. I w\u0142a\u015bnie dlatego jego pewno\u015b\u0107 staje si\u0119 tak niebezpieczna. Bulwer-Lytton nie przeciwstawia bowiem uczonemu sceptykowi naiwnego marzyciela. Ka\u017ce cz\u0142owiekowi rozumu stan\u0105\u0107 wobec do\u015bwiadcze\u0144, kt\u00f3rych nie spos\u00f3b uniewa\u017cni\u0107 tylko dlatego, \u017ce nie mieszcz\u0105 si\u0119 w znanym porz\u0105dku \u015bwiata.<\/p>\n Na tej drodze Fenwick spotyka dwie niezwyk\u0142e postacie. Lilian reprezentuje \u015bwiat emocji, subtelno\u015bci, intuicji i duchowej wra\u017cliwo\u015bci \u2013 rzeczywisto\u015b\u0107, kt\u00f3rej nie mo\u017cna zwa\u017cy\u0107 ani zamkn\u0105\u0107 w laboratoryjnym naczyniu, a kt\u00f3ra mimo to oddzia\u0142uje na cz\u0142owieka r\u00f3wnie realnie jak materia. Margrave jest jej niemal przeciwie\u0144stwem: urzeczony \u017cyciem, m\u0142odo\u015bci\u0105 i si\u0142\u0105 Natury pragnie nie tyle pozna\u0107 tajemnic\u0119 istnienia, ile Dlatego Dziwna historia<\/em> jest czym\u015b znacznie wi\u0119cej ni\u017c XIX-wieczn\u0105 powie\u015bci\u0105 grozy. Jest opowie\u015bci\u0105 o granicach poznania \u2013 i o tym, co mo\u017ce czeka\u0107 poza nimi. O pysze intelektu, ale tak\u017ce o niebezpiecze\u0144stwie \u015blepego zawierzenia temu, czego nie rozumiemy. O mi\u0142o\u015bci, kt\u00f3ra potrafi zmieni\u0107 cz\u0142owieka g\u0142\u0119biej ni\u017c argument. O \u015bmierci, kt\u00f3ra nadaje \u017cyciu miar\u0119. O duszy, kt\u00f3rej istnienia nie da si\u0119 dowie\u015b\u0107 skalpelem, lecz kt\u00f3rej pytania powracaj\u0105 bez wzgl\u0119du na to, jak precyzyjne staj\u0105 si\u0119 nasze narz\u0119dzia.<\/p>\n Bulwer-Lytton nie \u017c\u0105da od czytelnika odrzucenia rozumu. Przeciwnie \u2013 traktuje go z ogromnym szacunkiem. Podwa\u017ca jedynie jego prawo do og\u0142aszania si\u0119 jedynym s\u0119dzi\u0105 rzeczywisto\u015bci. W tym tkwi niezwyk\u0142a aktualno\u015b\u0107 tej ksi\u0105\u017cki. Od czasu jej powstania nauka odpowiedzia\u0142a na tysi\u0105ce pyta\u0144, kt\u00f3re w XIX wieku pozostawa\u0142y tajemnic\u0105. Lecz ka\u017cda odpowied\u017a ods\u0142ania\u0142a kolejne obszary niewiedzy. Poszerza\u0142 si\u0119 kr\u0105g \u015bwiat\u0142a \u2013 lecz wraz z nim ros\u0142a r\u00f3wnie\u017c granica ciemno\u015bci.<\/p>\n Do Dziwnej historii<\/em> do\u0142\u0105czyli\u015bmy kr\u00f3tkie opowiadanie Nawiedzaj\u0105cy i nawiedzani; czyli Obca \u015bwiadomo\u015b\u0107 w domu.<\/em> Nie jest ono przypadkowym dodatkiem. To niemal drugi eksperyment przeprowadzony przez Bulwer-Lyttona na tym samym pograniczu. Zamiast rozleg\u0142ej powie\u015bci otrzymujemy skondensowan\u0105 konfrontacj\u0119 rozumu z czym\u015b, co zdaje si\u0119 przekracza\u0107 zwyk\u0142e poj\u0119cia materii, przestrzeni i ludzkiej woli. Dom nie okazuje si\u0119 jedynie miejscem dzia\u0142ania duch\u00f3w. Staje si\u0119 przestrzeni\u0105, w kt\u00f3rej rodzi si\u0119 znacznie bardziej niepokoj\u0105ce pytanie: czy \u015bwiadomo\u015b\u0107 mo\u017ce oddzia\u0142ywa\u0107 poza granicami cia\u0142a? A je\u015bli mo\u017ce \u2013 sk\u0105d pewno\u015b\u0107, \u017ce cz\u0142owiek jest jedyn\u0105 \u015bwiadomo\u015bci\u0105 zdoln\u0105 do takiego dzia\u0142ania?<\/p>\n Szczeg\u00f3ln\u0105 warto\u015bci\u0105 niniejszego wydania jest r\u00f3wnie\u017c jego warstwa graficzna. Zebrali\u015bmy ilustracje pochodz\u0105ce z kilku historycznych edycji Dziwnej historii,<\/em> dzi\u0119ki czemu wsp\u00f3\u0142czesny czytelnik mo\u017ce zobaczy\u0107, jak bohater\u00f3w i najwa\u017cniejsze sceny wyobra\u017cali sobie arty\u015bci minionych epok. Uzupe\u0142niaj\u0105 je dwie nowe ilustracje przygotowane specjalnie dla tego wydania. Osobne miejsce zajmuj\u0105 niezwyk\u0142e litografie Odilona Redona z francuskiego, limitowanego do 60 egzemplarzy wydania La Maison hant\u00e9e<\/em> z 1896 roku \u2013 mroczne, oszcz\u0119dne i niemal senne obrazy, kt\u00f3re nie tyle ilustruj\u0105 groz\u0119, ile zdaj\u0105 si\u0119 wydobywa\u0107 j\u0105 z obszaru pomi\u0119dzy jaw\u0105 a snem.<\/p>\n Mo\u017cna wi\u0119c czyta\u0107 t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119 jako romans, opowie\u015b\u0107 grozy, powie\u015b\u0107 o nauce, histori\u0119 alchemicznego poszukiwania albo filozoficzny sp\u00f3r o natur\u0119 cz\u0142owieka. Najwi\u0119cej ods\u0142ania jednak wtedy, gdy przestajemy pyta\u0107 wy\u0142\u0105cznie o to, kto ma racj\u0119, i zaczynamy pyta\u0107, co w\u0142a\u015bciwie istnieje poza granic\u0105 tego, co potrafimy nazwa\u0107.<\/p>\n Najbardziej niepokoj\u0105ca mo\u017cliwo\u015b\u0107 nie polega wi\u0119c na tym, \u017ce cz\u0142owiek mo\u017ce si\u0119 myli\u0107 co do natury \u015bwiata. Polega na tym, \u017ce \u015bwiat mo\u017ce by\u0107 bez por\u00f3wnania g\u0142\u0119bszy, starszy i bardziej obcy, ni\u017c cz\u0142owiek kiedykolwiek odwa\u017cy\u0142 si\u0119 przypuszcza\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Autor: Edward Bulwer-Lytton, Liczba stron: 500, Oprawa: mi\u0119kka. Format: 14,5 x 20,5 cm.<\/p>\n","protected":false},"featured_media":40,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"product_brand":[],"product_cat":[19],"product_tag":[],"class_list":["post-39","product","type-product","status-publish","has-post-thumbnail","product_cat-ezoteryka","first","instock","taxable","shipping-taxable","purchasable","product-type-simple"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bergerdeuter.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/product\/39","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bergerdeuter.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/product"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bergerdeuter.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/product"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bergerdeuter.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=39"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bergerdeuter.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bergerdeuter.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=39"}],"wp:term":[{"taxonomy":"product_brand","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bergerdeuter.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/product_brand?post=39"},{"taxonomy":"product_cat","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bergerdeuter.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/product_cat?post=39"},{"taxonomy":"product_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bergerdeuter.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/product_tag?post=39"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nj\u0105 posi\u0105\u015b\u0107. Jego obsesja na punkcie Eliksiru \u017bycia<\/em> prowadzi do jednego z najstarszych pyta\u0144 cz\u0142owieka: gdyby\u015bmy mogli pokona\u0107 staro\u015b\u0107 i \u015bmier\u0107, czy rzeczywi\u015bcie staliby\u015bmy si\u0119 przez to pe\u0142niejsi? Czy d\u0142ugie \u017cycie ma warto\u015b\u0107 samo w sobie, je\u015bli nie znamy odpowiedzi na pytanie, po co \u017cyjemy?<\/p>\n